TED

Có những người sinh ra đã được gọi là thiên tài, nhưng cũng có những người chỉ âm thầm tiến về phía trước bằng sự kiên trì bền bỉ mỗi ngày. Trong bài nói "Grit: The Power of Passion and Perseverance", Angela Lee Duckworth đã đặt ra một câu hỏi rất đáng suy ngẫm: Điều gì thật sự quyết định thành công: tài năng bẩm sinh hay khả năng không bỏ cuộc? Qua nhiều năm nghiên cứu từ trường học, học viện quân sự đến môi trường kinh doanh, cô nhận ra rằng IQ hay tài năng không phải yếu tố quan trọng nhất. Điều tạo nên khác biệt chính là grit: sự đam mê và bền bỉ theo đuổi mục tiêu dài hạn. Thành công không thuộc về người xuất phát nhanh nhất, mà thuộc về người đủ kiên trì để đi đến cuối cùng. Chúng ta thường ngưỡng mộ những người có năng khiếu, nhưng lại quên rằng đằng sau mọi thành tựu lớn là hàng ngàn giờ rèn luyện âm thầm. Tài năng có thể là món quà trời cho, nhưng kỹ năng, ý chí và sự trưởng thành chỉ đến từ nỗ lực mỗi ngày. Cuộc sống không phải là một cuộc chạy nước rút, mà là một cuộc marathon dài, nơi những người biết đứng dậy sau thất bại mới là người tiến xa nhất. Bài nói này không chỉ truyền cảm hứng về học tập và thành công, mà còn giúp chúng ta hiểu rằng khả năng của con người không cố định. Với một growth mindset, tư duy phát triển, mỗi thất bại đều có thể trở thành bước đệm để trưởng thành hơn. Và đôi khi, điều đáng tự hào nhất không phải là mình giỏi đến đâu, mà là mình đã cố gắng bền bỉ đến mức nào. Từ vựng hay trong bài: grit - sự bền bỉ, ý chí kiên trì perseverance - sự kiên trì passion - đam mê demanding - đòi hỏi cao, khó khăn management consulting - tư vấn quản lý assignment - bài tập được giao calculate grades - tính điểm stratospheric - cực kỳ cao, vượt trội ratio - tỉ lệ decimal - số thập phân parallelogram - hình bình hành firmly convinced - tin tưởng mạnh mẽ motivational perspective - góc nhìn về động lực psychological perspective - góc nhìn tâm lý học challenging settings - môi trường đầy thử thách predictor of success - yếu tố dự đoán thành công social intelligence - trí thông minh xã hội stamina - sức bền marathon - cuộc chạy marathon / hành trình dài sprint - chạy nước rút questionnaire - bảng câu hỏi khảo sát significantly - đáng kể standardized test scores - điểm thi tiêu chuẩn hóa work ethic - tinh thần làm việc chăm chỉ follow through - theo đuổi đến cùng commitment - cam kết growth mindset - tư duy phát triển permanent condition - trạng thái vĩnh viễn willing to fail - sẵn sàng thất bại start over - bắt đầu lại

Bạn đã bao giờ tự hỏi tại sao con người chúng ta lại nghe và phân biệt được các loại âm thanh chưa? Cơ thể con người là một tổng thể các bí ẩn khoa học, một trong số đó chính là cách thức mà tai và não chúng ta chuyển hóa và truyền tải âm thanh. Trong tai chúng ta có một bộ phận gọi là ốc tai (ốc tai), nó chứa đầy chất lỏng giống như nước muối (chất lỏng giống nước muối) . Khi âm thanh đi vào ống tai (ống tai), nó sẽ chạm vào màng tai (màng nhĩ) hoặc là màng nhĩ (màng nhĩ), làm màng tai rung lên (rung lên) và sự rung động này co giật xương tai, hay còn được gọi là xương búa (xương búa), xương búa đập vào xương đe (xương đe) và làm chuyển động xương tai giữa (xương bàn đạp). Sự chuyển động của xương tai giữa đẩy dịch lỏng đi vào bên trong các khoang dài (các khoang dài) của ốc tai. Vậy là nhờ sự kết hợp của 3 loại xương chính và màng tai mà sóng âm thanh (sóng âm) được chuyển thành các sóng trong dịch lỏng (sóng trong chất lỏng) hay còn gọi là sự rung động của dịch lỏng (sự rung động của chất lỏng) . Sau đó một bộ phận khác ta gọi là lông mao (lông lập thể) di chuyển cùng với sự rung động của ốc tai và màng đáy (Màng đáy). (Màng đáy chạy dọc theo chiều dài với ốc tai). Chuyển động này kích hoạt (kích hoạt) một tín hiệu rôi truyền nó tới tế bào lông (tế bào lông), đi qua dây thần kinh thính giác (dây thần kinh thính giác), và đi thẳng lên não, và não diễn giải (diễn giải) nó thành một âm thanh cụ thể. Và chúng ta cần hiểu rằng ở một đầu, màng đáy chỉ rung động với những âm thanh có tần số cao (tần số cao) và bước sóng ngắn (bước sóng ngắn) . Đầu còn lại của nó sẽ tiếp nhận sự hiện diện (sự hiện diện) của âm thanh có bước sóng dài hơn (bước sóng dài hơn) và tần số thấp (tần số thấp). Ngoài ra, bộ não cũng có một nhiệm vụ quan trọng là nhận biết nơi âm thanh xuất hiện, và những dòng thông tin sẽ được chuyển tới một bộ phận quan trọng trong cuống não (cuống não) để phân tích (phân tích), cuối cùng, kết quả của quá trình phân tích này sẽ được chuyển tới vỏ não thính giác (vỏ não thính giác). Thêm vào đó liên quan tới khả năng nghe, thì khiếm thính (mất thính lực) được xem là một trong 3 căn bệnh phổ biến nhất trên thế giới. Ngoài ra, có một vài căn bệnh như bệnh xơ cứng xương (xơ cứng xương), hay chứng ù tai (ù tai) cũng ảnh hưởng tới chức năng nghe của con người. Hãy cùng team wele khám phá bài nghe này nhé.

Trong thời đại phát triển ngày nay, việc tiếp cận và chắt lọc thông tin là điều cực kì cần thiết với mỗi cá nhân, đặc biệt là trong lĩnh vực khoa học. Có những điều giả khoa học (pseudoscience) mà con người cường điệu (hype) lên và tin theo. Một trong những điều đó chính là nội dung của bài nghe ngày hôm nay “ tại sao bạn không cần uống đủ 8 ly nước mỗi ngày”. Mình sẽ trình bày tóm tắt như sau lý do vì sao chúng ta không cần phải uống 8 ly nước mỗi ngày. Trong cơ thể con người, thận (kidney) được biết tới như là một bộ máy lọc bỏ chất thải (a waste-removal system) . Cùng với sự kết hợp của hệ thần kinh (nervous system) và hormones, chúng sẽ quan sát nhiều tiêu chuẩn (gauses) và đưa ra các điều chỉnh (adjustment) về lượng chất lỏng, muối hoặc các hoạt chất khác cần thiết cho cơ thể. Hàng triệu nguyên thận (nephrons) đóng vai trò như một băng truyền (conveyor belt) , chuyên nhận chất và đưa chất thải ra ngoài để đảm bảo rằng cơ thể duy trì được trạng thái cân bằng (homeostasis) . Và những hợp chất không cần thiết sẽ được đưa vào bóng đái (bladder) và bài tiết ra ngoài (excrete) dưới dạng nước tiểu (urine) . Vậy dưới nguyên lý hoạt động của thận như vậy, rõ ràng ta thấy rằng việc uống đủ 8 ly nước một ngày là điều phi khoa họa, vì trong cơ thể bạn đã có 2 quả thận, sẽ thông báo cho bạn khi nào cơ thể bạn cần bổ sung nước, nếu như tự chính nó không thể bù đắp (compensate) lượng chất lỏng thiếu bằng việc hấp thụ (absorb) nước về lại máu hoặc nó cảm nhận (sense) rằng chất lỏng không thể được hấp thụ lại (reabsorb) từ nước tiểu, nó sẽ ra tín hiệu cho bạn bằng trạng thái mà chúng ta gọi là khát nước (thirsty). Hãy cùng khám phá những kiến thức khoa học về cơ chế hoạt động của thận trong bài nghe này nhé.

Nói chuyện với chính mình – nói chuyện với chính mình. Ngày trước mình hay thì thầm (lẩm bẩm) với chính mình trong hầu hết mọi hành động. Mình đã từng nghĩ rằng nếu mình bị bắt gặp tự nói chuyện với bản thân (bị bắt gặp khi tự nói chuyện với chính mình) thì xấu hổ lắm luôn. Nhưng mình cần nó để ổn định tinh thần (sự ổn định tinh thần) . Các bạn ạ, tự nói chuyện với chính mình (tự đối thoại) hoàn toàn là một hiện tượng tự nhiên, và đó là sự tường thuật “lời tường thuật” mọi thứ bên trong ta thôi. Kể ra tự đối thoại hỗ trợ chúng ta nhiều thứ lắm, như là thúc đẩy (thúc đẩy) bản thân, tăng sự tập trung (tăng khả năng tập trung) , tăng mức độ chính xác (độ chính xác) , và giúp điều hòa cảm xúc của bản thân “điều hòa cảm xúc” nữa. Và nếu bạn đã và đang nói chuyện với chính mình, mình hi vọng bạn có thể dùng những cách tự nói chuyện tích cực (tự đối thoại tích cực) thay vì là tự đối thoại tiêu cực. Đặc biệt là với hành động tự đổ lỗi (đổ lỗi) hay trầm ngâm (suy ngẫm dai dẳng) với một mức độ liên tục (liên tục) có thể dẫn ta tới trầm cảm đó. Hãy dịu dàng và tử tế (hãy tử tế) với tiếng nói bên trong mình (tiếng nói nội tâm) nhé. Mình hi vọng qua bài nghe này, mọi người sẽ hiểu hơn về việc tự nói chuyện với bản thân, và tìm cho mình cách thức nói phù hợp để thúc đẩy bản thân.

Đã ai trong chúng ta từng gặp vấn đề với giấc ngủ chưa? Và chúng ta sẽ làm gì lúc đó? Sẽ có một vài bạn tìm vài bài báo (tìm rất nhiều bài báo) để có được lời khuyên, hoặc tìm đến những thiết bị điện tử tân tiến (thiết bị) để cải thiện giấc ngủ, nhưng liệu những điều này đã đủ để chúng ta cải thiện giấc ngủ? Và chúng ta dường như bị ám ảnh bởi những thông điệp mang tính sợ hãi (thông điệp đáng sợ) như là: thiếu ngủ sẽ làm bạn gặp phải đủ các loại bệnh (đủ loại bệnh), ngủ không đủ 8 tiếng một ngày sẽ làm s ức khỏe chúng ta tệ đi (sẽ khiến sức khỏe suy giảm) với đủ các loại bệnh từ huyết áp cao (huyết áp cao) tới bệnh Alzheimer . Sự thật rằng có 2 điểm thiếu sót (thiếu sót) trong những thông điệp về giấc ngủ mà chúng ta không để ý tới. Thứ nhất là chúng ta đã quá chăm chú, ám ảnh (quá tập trung) vào việc phải ngủ đủ 8 tiếng một ngày, mặc dù đúng là thiếu ngủ sẽ dẫn ta tới một số bệnh về tim mạch (tim mạch), bệnh đái đường (tiểu đường) hay trầm cảm. Điều hiểu sai lầm thứ hai từ chính là việc chúng ta bị phản tác dụng (phản tác dụng) khi cố gắng sử dụng các thiết bị điện tử để đo đạc chính xác số giờ mà mình ngủ được, hay chỉ để biết liệu mình ngủ có sâu giấc hay không. Điều này làm chúng ta bị ám ảnh và dẫn tới việc mắc phải hội chứng mất ngủ chính xác (orthosomnia). Bài nghe sẽ đem đến cho chúng ta những lời khuyên hữu ích từ các chuyên gia (chuyên gia), sẽ có những liệu pháp trị liệu mang lại tính hiệu quả cao như liệu pháp nhận thức hành vi (liệu pháp nhận thức hành vi) cho hội chứng mất ngủ (mất ngủ). Hi vọng qua bài nghe này, chúng ta sẽ có cái nhìn khách quan, hiểu rõ hơn về giấc ngủ và cách để cải thiện giấc ngủ của bản thân.

Đây là một bài dài > 15 phút, phù hợp cho các bạn ở trình trung cấp, các bạn cân nhắc trước khi nghe nhé. Ai cũng trải qua mất mát, nhưng bạn đối phó thế nào với những thời khắc khó khăn tiếp nối sau đó? Nhà nghiên cứu về khả năng phục hồi Lucy Hone chia sẻ ba chiến lược đúc kết qua nhiều gian khó để phát triển năng lực can đảm vượt qua nghịch cảnh, vượt qua khó khăn và đối mặt trực diện với bất cứ điều gì có thể xảy đến bằng sự kiên cường và điềm tĩnh.

Hãy tìm hiểu sâu hơn về những lợi ích của việc thực hành lòng biết ơn trong cuộc sống hằng ngày và khám phá cách lòng biết ơn có thể tác động đến hạnh phúc của bạn.

Chào cả nhà, chủ đề bài nghe TED hôm nay về Cơ chế khiến con người bị say khi uống rượu. Bài nghe có khá nhiều từ mới nên mình đã làm một list từ vựng như dưới đây. Cả nhà có thể xem trước để có cái nhìn tổng quan về bài nghe, hoặc xem sau để giúp bạn hiểu bài hiệu quả hơn nhé. https://drive.google.com/file/d/1Yl5P90TgNgP8Q1paKEGYJSb7c5dE-ZyN/view Chúc cả nhà học vui nhé!

TEDed

TEDed

Chào cả nhà, bài nghe hôm nay về chủ đề sinh học parasitoids - ký sinh trùng , cụ thể chúng ta sẽ tìm hiểu kỹ hơn về vòng đời sinh sản và phát triển của một số loài wasp - con ong bắp cày . Bài nghe có khá nhiều từ mới nên mình đã làm một list từ vựng ở link dưới đây. Cả nhà có thể xem trước để có cái nhìn tổng quan về bài nghe, hoặc xem sau để đọc hiểu hiệu quả hơn nhé. https://drive.google.com/file/d/1J-s2BjHPncplRcyvC0hn_TrUHZodBoIR/view?usp=sharing Chúc cả nhà học vui nhé!